Sevilen özeldir, seven bilir de sevilen bilsin diyedir tüm çabalar. Dışarıya yansıyan ilk ışıklar iyelik ekleriyle başlar. İlk bu eklerdir sevileni sevene izafe eden… “Sen benim…” diye başlar ve çeşitlenir cümleler. Ama en çok da “bi’ tanem” denir. Kullanan çok olunca yöresine, diline göre şekillenir kelime: Bazen “bir tanem” olur, bazen “bi’ danem” olur, bazen de “bi’ denem” olur, çıkar gönüllerden, yansır dillere. Sözlükler, “bi’ tane” kelimesinin “elbisenin astarı, iç zar” anlamına geldiğini söyler. Kişinin kendi durumunu başkalarına açabildiği ve kendileriyle bu konuda istişare edebildiği özel dost manasına gelir. Yakınlığını anlatmak için sözlükler desin elbisenin astarı, iç zar; biz diyelim can ciğer kuzu sarması… Kuran’da da geçer bu kelime, Âl-i İmran suresinin 118. ayetinde, müminleri inzar eden ifadelerle:  

يَٓا اَيُّهَا الَّذٖينَ اٰمَنُوا لَا تَتَّخِذُوا بِطَانَةً مِنْ دُونِكُمْ لَا يَأْلُونَكُمْ خَبَالاًؕ

“Ey iman edenler! Sizden olmayanı “bi’ tane” edinmeyin. Onlar sizin sıkıntıya düşmenizi isterler.”

Bu ayetle Allah; duymadık, uyarılmadık demeyelim diye ilan ediyor. Farklı inançtan olan, hevalarının peşinden giden, hayat görüşünüzün farklı olduğu kimselerle içli dışlı olmayın! Onları yakınlarınız edinmeyin. Neden peki? Çünkü bu insanlar, hiçbir zaman tam olarak sizin iyiliğinizi istemezler. Aklınızı başınıza alın! Menzil farklıyken, azık paylaşılmazken nasıl aynı yol adımlansın, kim adımlasın, niye adımlasın?..

İşte bu yüzden, Müslümanlara kendinizden olmayanları sırdaş edinmeyin, yanınıza sokmayın, sizi bu kadar iyi bilmesinler diyor Allah. İşte bu yüzden, iyilerle arkadaş ol, yemeğini de ancak takva sahipleri yesin buyuruyor kutlu nebi. Hadisin kastını anlayamayanlar için biraz daha yakından bakalım: Bir insanla yemek yiyen, evine giren onun çok yakını demektir. Bu yüzden çok yakınlarınız, yemeğinizi yiyecek derecede yakınlarınız takva sahipleri olsun. Çünkü gönül birliği etmek, aynı sofrayı paylaşmak iki insanı birbirine daha sıkı bağlar ve birbirine daha çok benzetir. Birbirinize baka baka kararmadan önce bi’ tanenizi, sırdaşınızı, canciğerinizi iyi seçin. Kişi; yanındaki ne konuşuyorsa, ne okuyorsa, ne yapıyorsa onu konuşur. Kısacası onların gündemi sizin gündeminiz demektir. Nitekim kişi, arkadaşının dini üzeredir.* Bi’ tanem demeden önce sevginizi kurcalamak niyetine… Vesselam.

*الَرجَّلُ علَ ديِن خلَيِلهِِ

Ebu Davud, Edeb, 19, Tirmizi, Zühd, 45

Hümeyra Ünaldı

1994 yılında Konya'da dünyaya geldi. 2012'de Konya Merkez Anadolu İmam-Hatip Lisesi'nden mezun oldu. 2016 yılında Necmettin Erbakan Üniversitesi İlahiyat Fakültesinde lisans eğitimini tamamladı. 2019 yılında "Tahrim Suresi Bağlamında Ehl-i Sünnet ve Şia Tefsir Ekollerinin Karşılaştırılması" konulu tezi ile yüksek lisansını tamamladı. 2019 yılından itibaren yurtdışında yaşamakta, farklı coğrafyaları tefekkür ederken kızının eğitimi ile meşgul olmaktadır.

Önerilen makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.